ორი ქალი

2014_06_28_I0001694_249მაცო დე ლა როშე 1879 წელს დაიბადა ონტარიოში, კანადაში. დღეს ეს სახელი ალბათ მხოლოდ კანადელებს ახსოვთ, არადა თავის დროზე საკმაოდ ცნობილი მწერალი იყო, ავტორი Jalna სერიისა. ესაა 16 წიგნიანი ოჯახური საგა, რომელსაც როშე ოცდაათი წლის განმავლობაში წერდა. სხვათა შორის, ყოველი წიგნის წაკითხვა შეიძლება სხვებისაგან დამოუკიდებლად.

როდესაც მაცო შვიდი წლის იყო, მისმა მშობლებმა მაცოს ობოლი ბიძაშვილი, ქეროლაინი იშვილეს და მაცოს ფანტასტიკურ სამყაროს ახალი პერსონაჟი შეემატა თამაშისას. ქეროლაინი მისი ცხოვრების მუდმივი კომპანიონიც გახდა. მაცოს მშობლების გარდაცვალების შემდეგ ისინი ერთად ცხოვრობდნენ, როგორც ყოველთვის ოცნებობდნენ.  წყვილი იმდენად ჩაკეტილი იყო, რომ მათმა უახლოესმა მეგობრებმაც კი არ იცოდნენ ამ ურთიერთობის ხასიათი. იყვნენ თუ არა ისინი ლესბოსელები, ძნელი სათქმელიაო, დღემდე ასე ითვლება. მე თუ მკითხავთ ამას მხოლოდ ფიზიკური ურთიერთობა არ განსაზღვრავს. ფაქტია, ორი ქალი 75 (!) წლის განმავლობაში ერთად ცხოვრობდა. 1931 წელს ორი გოგონაც იშვილეს.

თავის ავტობიოგრაფიაში მაცო წერს, რომ მას მოსწონდა მამაკაცებთან ურთიერთობა, მათთან ფლირტი, მათი mazo-de-la-roche-caroline-clementმოხიბვლა… მაგრამ ვერ იტანდა მათ შეხებას. დე ლა როშე თავის თავს აღწერს, როგორც საკმაოდ მამაკაცურს, მაშინ როცა ქეროლაინი ისეთივე ლამაზი ქალი იყო, როგორც მაცოს პერსონაჟები: ცისფერი თვალები, ნაზი აღნაგობა, თხელი ხელები, აბრეშუმივით თმა…

1926 წლის ზაფხულში კლარკსონში მდებარე პატარა ვილაში დე ლა როშე წერს Jalna-ს პირველ ნოველას, რომელიც უხვად შეიცავს ბიოგრაფიულ ელემენტებს. წიგნში ფიგურირებს ურთიერთობა ორ ქალს შორის, რაზეც შემდეგ კრიტიკამ გაამახვილა კიდეც ყურადღება. მომდევნო წიგნებში ერთერთი ამ ქალთაგანი საოცრად ემსგავსება ავტორს. მომავალ წელს წიგნი ანონიმურად გამოქვეყნდა და დიდ წარმატებსაც მიაღწია, ავტორმა 10,000$ მოიგო. მისი ანონიმურობა კვლავაც გრძელდებოდა, თუმცა ნაწილობრივ. მაცომ მეტი შთაბეჭდილებისათვის თავისი დაბადების ადგილი და ოჯახური დეტალები შეცვალა. წყვილი იმ დროს იმდენად ცდილობდა იდუმალების შენარჩუნებას, რომ მათი ასაკის დადგენაც კი გაუჭირდათ შემდგომ ბიოგრაფებს. ქეროლაინის ზუსტი ასაკი დღემდე არ ვიცით.

2014_06_28_G-11Apr1927_378 ამას მოჰყვა ცნობილი ადამიანის ცხოვრება, ტელეფონის ზარები, მიწვევები სადილებზე თუ წვეულებებზე… მაცოს კიდევ წერის გაგრძელება სურდა. მიუხედავად იმისა, რომ ამ დომხალს თავი დააღწია, მწერლის ცხოვრებაში რთული პერიოდი დადგა, მოგვიანებით წერს კიდეც: “ვიცოდი რისი დაწერაც მსურდა, სიტყვები ჩემს ხელთ იყო, მაგრამ მათი გადმოცემა არ შემეძლო”. ქალს რამდენიმე ნერვიული შეტევა ჰქონდა იმ წელს, მკურნალობდა ელექტროშოკითაც კი. ქეროლაინის ზრუნვამ და გვერდში დგომამ მაცოს ჯანმრთელობა გამოასწორა. იგი აკეთებდა ყველაფერს, უბრალოდ საფეთქელების დაზელვიდან დაწყებული, მაცოსთვის წერაში დახმარებით დამთავრებული. მწერალი კარნახობდა, ქეროლაინი იწერდა. მაცო ყოველ დღე ითვლიდა, თავად რამდენის დაწერა შეეძლო, გაჭირვებით წერდა რამდენიმე გვერდს, შემდეგ კი ქეროლაინი აგრძელებდა. ასე ნელნელა 1928 წლის ბოლოს მათ Jalna-ს კიდევ ერთი წიგნი დაამთავრეს.

გვიანდელ 1920–იან წლებში წყვილი ევროპაში გადასახლდა, ინგლისში. სწორედ აქ იშვილეს ბავშვები – რენე და 2014_06_28_LG_q992_281ესმე, რომელთა წარმოშობა და მშობლების ვინაობა თავად გოგონებისთვისაც კი გასაიდუმლოებული დარჩა. მათთვისაც არაფერი უთქვამთ, გარდა იმისა, რომ მაცო იყო დედა, ქეროლაინი კი დეიდა.

დე ლა როშეს ბიოგრაფიაზე მუშაობისას, ბევრი რამ დახვდათ გაურკვეველი მკვლევარებს; როგორც აღვნიშნე, ვერც იმას ამბობენ დანამდვილებით, იყვნენ თუ არა მაცო და ქეროლაინი ლესბოსელები, თუმცა მაცოს ყველა წიგნს აქვს წარწერა–მიძღვნა: “For Caroline, From First to Last.”

Advertisements

7 thoughts on “ორი ქალი

  1. ბედი არ გინდა? ერთი 16 ტომს დაწერს და აღარვის ახსოვს, და მეორე ერთ წიგნს – და უკვდავი კლასიკოსია.

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s